Als u jonger bent dan 65 jaar kunt u een bijstandsuitkering aanvragen bij het UWV Werkbedrijf (voorheen CWI). Het UWV Werkbedrijf stuurt de aanvraag door naar uw gemeente. U heeft recht op een bijstandsuitkering in de gemeente waar u woont. Hierbij is de hoofdregel dat u woont in de gemeente waar u staat ingeschreven in de gemeentelijke basisadministratie (GBA). Volgens vaste rechtspraak echter moet uw woonplaats worden vastgesteld aan de hand van feitelijke omstandigheden.

Mensen die ouder zijn dan 65 jaar krijgen normaal gesproken een AOW-pensioen. Het kan echter zijn dat u geen recht heeft op een volledig pensioen, omdat u een aantal jaren buiten Nederland heeft gewoond. Dan kan het zijn dat u recht heeft op aanvullende bijstand. Iedereen die ouder is dan 65 jaar moet de aanvraag niet indienen bij het CWI, maar bij zijn of haar gemeente.

Nadat u de aanvraag heeft ingediend ontvangt u binnen 8 weken een beschikking. Hierin staat of u wel of niet recht heeft op een bijstandsuitkering. Let u bij uw aanvraag op het volgende:

* maak altijd een kopie van uw aanvraagformulier

* vraagt u bij uw aanvraag om een voorschot (zie ook onder het kopje voorschotten)

* laat u niet wegsturen bij een aanvraag: als uw uitkering is beeindigd, wordt aan u soms verteld dat u eerst in bezwaar moet gaan. Dit is echter niet juist. U mag altijd een aanvraag doen.

* vergeet niet dat de datum van de aanvraag bepalend is voor de uitkering: u krijgt slechts onder hele bijzondere omstandigheden terugwerkend een uitkering.

Iemand die geen vaste woonplaats heeft of geen vast verblijfadres kan onder bepaalde voorwaarden toch een bijstandsuitkering krijgen. Zij moeten de aanvraag doen bij hun gemeente. Een gemeente kan regels stellen voor het toekennen van een uitkering. Meestal moet de aanvrager gedurende een bepaalde tijd bijhouden waar hij overdag verblijft en waar hij 's nachts slaapt. Als is gebleken dat de aanvrager verblijft binnen de gemeente waar hij de aanvraag heeft gedaan kan de uitkering worden toegekend. Vollgens de wet kunt u in sommige gevallen recht hebben op een postadres.

Het lukt niet iedereen de aanvraag juist te verwerken. Soms komt er veel papierwerk bij kijken. De ambtenaar die uw aanvraag behandelt kan vragen om verschillende documenten, zoals bankafschriften van het laatste half jaar en andere waardepapieren. Bij de aanvraag wordt zo vastgesteld of de persoon beschikt over vermogen of over een schuld. Ook documenten met betrekking tot de eigen woning moeten worden overgelegd. Als het u niet lukt om de aanvraag zelf af te handelen, kunt u hulp inschakelen van een derde. Dat kan een stichting zijn met een ideele doelstelling, een sociaal raadslid, of iemand van de formulierenbrigade. In sommige gevallen kan een advocaat u helpen, alhoewel die niet al uw administratie uit handen kan helpen. Sommige aanvragers houden tijdelijk verblijf bij het Leger de Heils, een opvanghuis of een blijf van mijn lijf huis. Dergelijke instellingen zijn meestal bekwaam in de ondersteuning bij de aanvraag.

Voorschotten

Als u een bijstandsuitkering aanvraagt, kunt u tevens verzoeken of aan u een voorschot kan worden verstrekt. Of u recht heeft op een bijstandsuitkering staat immers niet gelijk vast en het duurt meestal enkele weken voordat er een formeel besluit is genomen over uw recht op een uitkering. In de tussentijd moet u ergens van kunnen leven, vandaar de voorschotregeling. Het is mogelijk dat aan u een voorschot wordt verstrekt van 90 procent van de toepasselijke bijstandsnorm. Dit besluit moet worden genomen binnen 4 weken.

In veel gevallen gaat er bij de aanvraag van een bijstandsuitkering (of een voorschot) wat fout. Zo kan het zijn dat de behandelend ambtenaar er niet van overtuigd is dat u wel recht heeft op een uitkering. U krijgt dan geen voorschot. In een dergelijk geval kan hij aan u ook de bijstandsuitkering weigeren. Het formele besluit waar in staat dat u geen recht heeft wordt echter vaak pas weken later aan u toegezonden. U kunt daartegen in bezwaar gaan, maar een bezwaarprocedure duurt vaak 2 maanden of langer. In de tussentijd kunt u natuurlijk een nieuwe aanvraag doen, maar ook de afhandeling daarvan kan weken of maanden duren. In de tussentijd loopt u het risico dat u uw maandelijkse lasten niet meer kunt dragen. In sommige gevallen gaan verhuurders (lees: woningstichtingen) na twee maanden huurachterstand al over tot opzegging van de huurovereenkomst en ontruiming. Indien u geen vast verblijfadres meer heeft kan dat een reden zijn om de bijstandsuitkering te weigeren.

Om voorgaande te voorkomen kan het raadzaam zijn om een spoedprocedure te beginnen bij de rechtbank. U kunt de bevoegde voorzieningenrechter verzoeken om uw gemeente te veroordelen tot het verstrekken van voorschotten. Het duurt in dat geval circa twee tot drie weken voordat u zekerheid heeft over uw recht op bijstand. Net als voor bezwaar en beroep geldt dat u de rechtbank rechtstreeks zelfstandig hiervoor kunt benaderen. Er gelden wel specifieke voorwaarden. Zo moet er sprake zijn van een spoedeisend belang. Ook moet er een procedure (bezwaar of beroep) zijn gestart. In veel gevalllen doet u er goed aan direct een advocaat in te schakelen en hem of haar te verzoeken een spoedprocedure te starten als u denkt dat u recht heeft op een uitkering.

De kosten voor een spoedprocedure vallen in de regel mee: het benodigde griffiegeld voor de rechtbank bedraagt € 41,00. Als u in het gelijk wordt gesteld ontvangt u dit geld terug. Mocht er in de tussentijd - dus voordat u wordt uitgenodigd door de rechter - een oplossing zijn gevonden voor uw probleem, dan kunt u het verzoek ten allen tijde intrekken.

Als aan u een bijstandsuitkering wordt geweigerd doet u er dus altijd goed aan contact op te nemen met een advocaat. Op deze website treft u hiervoor een contactformulier. Mensen met acute bijstandsproblemen (stopzetting, weigering aanvraag) kunnen contact opnemen via deze formulieren. U wordt zo spoedig mogelijk teruggebeld door een advocaat met ervaring op het gebied van de Wet werk en bijstand.

Heeft u problemen met uw uitkering, of vindt u dat u te weinig uitkering ontvangt? Neem dan contact op via het contactformulier.